Hội chứng ruột kích thích là gì?

Hội chứng ruột kích thích là một trong những bệnh đường ruột phổ biến nhất với tỷ lệ mắc từ 5-25% dân số, tuỳ thuộc vào vùng dân cư. Mặc dù đây là Hội chứng này lành tính, không gây nguy hiểm đến tính mạng nhưng nó lại ảnh hưởng rất lớn tới chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Hội chứng ruột kích thích là gì?

Hội chứng ruột kích thích (Irritable bowel syndrome-IBS) là hiện tượng ruột bị rối loạn chức năng, tái đi tái lại nhiều lần mặc dù khi bệnh nhân đi khám, làm các xét nghiệm nhưng lại không tìm thấy các tổn thương về giải phẫu cũng như tổ chức sinh hoá ở ruột. Hội chứng ruột kích thích còn được biết đến với tên gọi viêm đại tràng co thắt hay viêm đại tràng chức năng hoặc viêm đại tràng mãn tính.

Các nguyên nhân dẫn đến bệnh Hội chứng ruột kích thích

Các nhà khoa học hiện nay vẫn chưa đưa ra kết luận về nguyên nhân chính xác gây nên hội chứng ruột kích thích, Nhưng yếu tố lớn liên quan tới bệnh được xác định là do:

Tăng nhạy cảm: ngưỡng đau giảm do ruột căng to vì phân hoặc hơi.

Các vấn đề về tâm thần: lo âu, suy nhược, stress sau chấn thương…

Co bóp của ống tiêu hóa: nhu động của đại tràng có thể không bình thường, quá mạnh hoặc quá yếu, quá chậm hoặc quá nhanh.

Nhiễm khuẩn ruột, viêm dạ dày – ruột, sau phẫu thuật (ví dụ sau cắt túi mật).

Phụ nữ bị hội chứng ruột kích thích có thể triệu chứng nặng lên khi hành kinh, do các nội tiết tố sinh dục có thể làm tăng các triệu chứng của hội chứng ruột kích kích.

Nhạy cảm với thức ăn: do ăn carbohydrate, đồ gia vị, mỡ, cà phê, rượu. Do hấp thụ kém đường và các acid mật…

Di truyền: Hội chứng ruột kích thích hay gặp hơn ở các gia đình có các vấn đề về tiêu hóa hoặc do môi trường, hay do nhạy cảm với các triệu chứng tiêu hóa.

Các thuốc quy ước: kháng sinh, steroids, kháng viêm… có thể gây ra hội chứng ruột kích thích.

Các triệu chứng biểu hiện của bệnh hội chứng ruột kích thích

Các hiện tượng bao gồm các thể chính: đau bụng, táo bón và tiêu chảy.

Bụng đau: Biểu hiện đau không có đặc điểm gì cụ thể, vị trí đau không cố định, có thể đau dọc khung đại tràng, bị đau nhiều hơn sau khi ăn hoặc khi chưa ăn xong cũng có cảm giác đau. Khi ăn thức ăn lạ, thức ăn để lâu là bị đau. Nhiều trường hợp cũng có thể đau do lạnh bụng dẫn đến cảm giác đau có thể chỉ diễn biến 1 đến 2 ngày nhưng cũng có thể kéo dài nhiều ngày triền miên, 1 tháng có thể đau vài lần nhưng cũng có người bệnh nhiều tháng mới đau một lần.

Hiện tượng táo bón và tiêu chảy: Phân táo thường kèm theo nhầy bọc ngoài phân. Một số lưu ý trong trường hợp này không bao giờ lẫn máu, nếu có thì chắc chắn không phải là hội chứng ruột kích thích.

Các triệu chứng khác như:

Bụng đầy hơi và cảm giác nặng bụng.

Nhức đầu, Mất ngủ.

Trung tiện nhiều người bệnh có cảm giác đi chưa hết phân.

Đối với hầu hết các trường hợp bệnh hội chứng ruột kích thích là một tình trạng mãn tính, các dấu hiệu và triệu chứng có lúc xấu đi và có lúc cải thiện hoặc thậm chí mất đi hoàn toàn.

Yếu tố nguy cơ đối với từng độ tuổi người bệnh

Nhiều người rất hiếm có các dấu hiệu và triệu chứng của hội chứng ruột kích thích nhưng vẫn có nhiều khả năng bị hội chứng ruột kích thích nếu bạn:

Trẻ tuổi: hội chứng ruột kích thích có xu hướng xảy ra ở những người dưới 45 tuổi;

Đối với người bệnh là phụ nữ: nhìn chung, phụ nữ bị tình trạng này cao hơn nam giới gấp hai lần;

Có tiền sử gia đình bị hội chứng ruột kích thích: Nghiên cứu cho thấy những người có thành viên gia đình bị hội chứng ruột kích thích có thể tăng nguy cơ mắc bệnh;

Có vấn đề về sức khỏe và tinh thần: người bệnh cảm thấy lo lắng, bị trầm cảm, có cảm giác rối loạn nhân cách và tiền sử lạm dụng tình dục ở thời kỳ trẻ đều là các yếu tố nguy cơ. Riêng đối với phụ nữ, hiện tượng bạo hành gia đình cũng có thể là yếu tố nguy cơ.

Ảnh hưởng của tiền sử gia đình đối với nguy cơ hội chứng ruột kích thích có thể liên quan đến gen, Liên quan đến các yếu tố chia sẻ trong môi trường gia đình hoặc cả hai yếu tố trên.

Biến chứng gây bệnh

Tiêu chảy và táo bón, dây là 2 dấu hiệu của hội chứng ruột kích thích, đều có thể làm bệnh trĩ nặng hơn. Khi tránh dùng một số loại thực phẩm do đó cơ thể sẽ không được bổ sung đầy đủ các chất dinh dưỡng cần thiết dẫn đến suy dinh dưỡng.

Ảnh hưởng của hội chứng ruột kích thích lên toàn bộ chất lượng sống của bạn có thể là biến chứng nghiêm trọng nhất. Ảnh hưởng này có thể làm cho người bệnh cảm thấy cuộc sống không được trọn vẹn, từ đó dẫn đến tình trạng chán nản hoặc trầm cảm.

Điều trị hội chứng kích thích

 Người bệnh bị hội chứng ruột kích thích dễ có tình trạng tăng nhu động ruột nhiều hơn so với người bình thường, các triệu chứng thường tái đi tái lại, kéo dài nhiều năm. Người bệnh thường đi khám bệnh nhiều nơi, tâm lý luôn ngờ vực, lo lắng sợ bệnh nặng, chuyển biến bệnh ác tính. Nhân viên y tế cần giải thích và tư vấn kỹ hơn về hội chứng ruột kích thích, giúp người bệnh giảm đi sự lo lắng từ các triệu chứng của bệnh lý.

Một số lưu ý khi điều trị hội chứng ruột kích thích:

Người bệnh không nên tự ý dùng thuốc kháng sinh mà chỉ sử dụng khi có nhiễm khuẩn ruột và chỉ định của bác sĩ.

Chế độ ăn rất quan trọng trong điều trị hội chứng ruột kích thích.

Nên tránh ăn các thức ăn, nước uống không thích hợp với mình. Tuy nhiên, không nên kiêng cữ quá mức vì có thể dẫn đến chán ăn, sụt cân, suy dinh dưỡng và mệt mỏi.

Nếu có tiêu chảy cần tránh ăn nhiều thức ăn có chất xơ (rau muống, rau cải, dưa…).

Luyện tập chế độ đi cầu một lần trong ngày. Buổi sáng sau khi thức dậy, uống ly nước đầy và xoa bụng theo chiều kim đồng hồ 10 phút để kích thích phản xạ đi cầu.

Hạn chế sử dụng các loại thức ăn khó tiêu, dễ sinh hơi như khoai, sắn, bánh ngọt nhiều bơ, hoa quả có nhiều đường (cam, quýt, xoài, mít…), thức uống nhiều đường và có gas, chất kích thích (rượu, cà phê, chua…), thức ăn để lâu, bảo quản không tốt.

Luyện tập thư giãn, tập thể dục, đi bộ thường xuyên.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *